Debaty sejmoweVII Kadencja

Interpelacja w sprawie możliwości nowelizacji ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych

   Szanowny Panie Ministrze! Wyczerpanie się krajowej rezerwy kwoty mlecznej i przekroczenie przydzielonego Polsce limitu grozi płaceniem wysokich kar przez producentów mleka. Z tego powodu wiele gospodarstw i mleczarni może mieć poważne kłopoty finansowe, a problem kar za przekroczenie indywidualnej ilości referencyjnej IIR (kwoty mlecznej) jest problemem bardzo istotnym i priorytetowym, ponieważ wiele, szczególnie indywidualnych, gospodarstw, których właściciele zainwestowali w rozwój swoich produkcji, może stanąć w obliczu finansowego krachu.    Bieżący rok mleczny (01.04.2005 do 31.03.2006), w którym okazało się, że krajowa rezerwa została wyczerpana, czego nie przewidywali nawet eksperci, jest też pierwszym rokiem, kiedy to naliczone zostają kary za produkcję ponad posiadany limit produkcji. Obowiązujące zasady rozdziału IIR mobilizowały producentów do szybkiego zwiększania skali produkcji, by tą drogą móc czerpać z rezerw Agencji Rynku Rolnego. Aby mógł nastąpić szybki wzrost skali produkcji w poszczególnych gospodarstwach, konieczne były duże inwestycje, które finansowane są kredytami. Problem przekroczeń i kar dotknął przede wszystkim rolników indywidualnych najdynamiczniej rozwijających produkcję mleka. Praktycznie trudno jest natychmiast wyhamować rozkręconą produkcję. Rolnicy ci staną przed olbrzymim problemem ekonomicznym, jakim jest brak środków finansowych na bieżące funkcjonowanie gospodarstwa i na obsługę kredytów, gdyż pieniądze za sprzedane mleko zostaną zatrzymane przez mleczarnie na pokrycie zobowiązań z tytułu kar. W wielu wypadkach nieobsługiwane kredyty staną się natychmiast wymagalne, co w konsekwencji prowadzi do licytacji komorniczych. Paradoksalnie wyniszczy się najbardziej rozwojowe gospodarstwa w Polsce, które miałyby szansę konkurować na rynku Unii Europejskiej.    Aby nie dopuścić do drastycznego osłabienia konkurencyjności branży mleczarskiej, w interesie państwa jest zamortyzowanie problemu kar poprzez rozłożenie w czasie ich płatności lub umożliwienie zaciągnięcia preferencyjnych kredytów na ich spłatę.    Drobnotowarowe gospodarstwa mleczne z terenu południa Polski nie wytrzymają konkurencji o kwoty mleczne z terenów tzw. zagłębia mleczarskiego - woj. podlaskiego i mazowieckiego. Możliwość bardzo korzystnego spieniężenia posiadanych kwot spowoduje falę likwidacji produkcji mlecznej z terenu południa kraju. Na dziś nie ma alternatywy na zagospodarowanie użytków zielonych poprzez wprowadzenie chowu bydła mięsnego, gdyż chów krów mamek (krowy ras mięsnych niedojone, produkujące jedynie cielęta) jest w warunkach Polski nierentowny (efekt przyjęcia przez Polskę uproszczonego systemu dopłat do produkcji rolnej - braku bezpośrednich dopłat do produkcji bydła mięsnego).    W interesie Państwa leży niedopuszczenie do dużej koncentracji zwierząt i związanych z tym problemów środowiskowych na terenach woj. podlaskiego i mazowieckiego, podczas gdy w innych regionach nastąpi degradacja niewykorzystywanych rolniczo użytków zielonych.    Istnieje pilna potrzeba dokonania uregulowań prawnych już postępującego naliczania i potrącania zaliczek od rolników przekraczających swoją IIR na poczet kar poprzez podmioty skupowe na rzecz Agencji Rynku Rolnego. Mleczarnie zobowiązane będą, po określeniu ostatecznej wysokości kar (do lipca 2006 r.), do ściągania należności od dostawców w imieniu ARR, co w praktyce oznaczać będzie wstrzymanie bieżących wypłat za mleko. Będą to w poszczególnych wypadkach wysokie kwoty pieniężne. Jak można przewidzieć, rolnicy będą się przed tym bronić, drobni producenci mogą to zrobić poprzez likwidację stada i zaprzestanie dostaw, więksi poprzez zmianę podmiotów skupowych. Mleczarnie doznają w miesiącu sierpniu załamania płynności finansowej ze względu na konieczność wypłaty na rzecz ARR kar za przekroczenie IIR u swych dostawców. Ponadto mleczarnie nie mają bezpośrednich uprawnień do ściągania należności, mogą to uczynić jedynie drogą sądową i poprzez egzekucje komornicze.    Utrzymanie ciążącego na mleczarniach obowiązku egzekwowania kar doprowadzić może do upadku wiele zakładów z powodu załamania płynności finansowej. W większości są to spółdzielnie - własność rolników dostawców mleka. Konsekwencje wysokich kar za przekroczenie IIR za bieżący rok odczują więc wszyscy producenci mleka, nawet ci, którzy bezpośrednio nie przekraczają swych IIR.    Dlatego zwracam się do Pana Ministra z prośbą o rozważenie możliwości dokonania zmian w przedmiotowej ustawie, z której wynikałoby, iż dostawca hurtowy nie może zmienić podmiotu skupowego bez wcześniejszego uregulowania należności z tytułu kar za przekroczenie IIR.    Czy Pan Minister podejmie inicjatywę ustawodawczą w tym zakresie?    Z poważaniem    Poseł Henryk Siedlaczek    Warszawa, dnia 23 stycznia 2006 r.