Debaty sejmoweVII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie niedoboru nawozów azotowych na rynku rolnym

   Szanowny Panie Marszałku! W nawiązaniu do interpelacji pana posła Jana Szymańskiego, otrzymanej przy piśmie znak DSPR 4401-262/01 SPS-0202-6080/01 z dnia 20 marca 2001 r., w sprawie niedoboru nawozów azotowych na rynku krajowym uprzejmie informuję, że ewentualne niewystarczające ilości tych produktów na lokalnych rynkach nie były spowodowane brakiem dostaw przez producentów.    Producenci nawozów priorytetowo traktują rynek krajowy. Podaż nawozów azotowych na krajowy rynek zwiększyła się. Produkcja nawozów azotowych w przeliczeniu na czysty składnik w 2000 r. wyniosła 1610 tys. ton, natomiast w 1999 r. 1271 tys. ton.    W IV kwartale 2000 r. sprzedano na rynek krajowy 495,4 tys. ton nawozów azotowych, natomiast w styczniu i lutym 2001 r. sprzedano 502 tys. ton. W okresie lipiec 2000 r. - luty 2001 r. sprzedaż nawozów azotowych wyniosła 1593 tys. ton, a w okresie lipiec 1999 r. - luty 2000 r. sprzedano 1321 tys. ton.    Dodatkowo w marcu br. Zakłady Azotowe Puławy SA oraz Anwil SA we Włocławku, główni producenci saletry amonowej skoncentrowali się na produkcji tego nawozu. Dostawy od tych producentów saletry amonowej w marcu br. wyniosły odpowiednio: 74 tys. ton i 51 tys. ton.    Jakkolwiek wystąpiły pewne lokalne niedobory nawozów azotowych (wyniki kontroli głównego inspektora skupu i przetwórstwa artykułów rolnych w drugiej części pisma), producenci zintensyfikowali dostawy nawozów do punktów sprzedaży tam zlokalizowanych.    W tabeli 1 przedstawiono sprzedaż poszczególnych nawozów azotowych produkcji krajowej w okresie lipiec 2000 r. - luty 2001 r. i lipiec 1999 r. - luty 2000 r. Tabela 1 Nawóz Sprzedaż w tys. ton (masy nawozu) lipiec 1999 r.-luty 2000 r. lipiec 2000 r.-luty 2001 r. Mocznik 46% 197,5 291,2 Saletra 34% 686,6 785,2 Saletrzak 27% i salmag 27,5% 351,3 382,0 Siarczan amonu 21% 36,7 64,9 RSM*) 32% 48,0 69,7 Razem nawozy azotowe 1321,0 1593,0 *) Roztwór saletrzano-mocznikowy    Ograniczenia w imporcie nawozów azotowych dotyczą tylko saletry amonowej sprowadzanej do Polski z Federacji Rosyjskiej w ramach kontyngentu ilościowego (decyzja ministra gospodarki z dnia 7 lipca 2000 r. w sprawie ustanowienia ostatecznego środka ochronnego w postaci kontyngentu ilościowego na przewóz na polski obszar celny saletry amonowej pochodzącej z Federacji Rosyjskiej, Monitor Polski nr 21, poz. 446).    Tabela 2 przedstawia dane dotyczące wykorzystania przedmiotowego kontyngentu w III i IV kwartale 2000 r. oraz w I kwartale 2001 r. Tabela 2   Kontyngentw tonach Import w ramach tegokontyngentu w tonach % wykorzystaniakontyngentu III kw. 2000 r. 17 500 970 5,5 IV kw. 2000 r. 17 500 14 398 82,3 I kw. 2001 r. 22 500 13 653 65,1    Jak wynika z informacji przekazanej nam przez Polską Izbę Przemysłu Chemicznego (zrzeszającą głównych producentów nawozów mineralnych w Polsce), przemysł azotowy przez cały okres przedsezonowy dysponował zapasami nawozów i posiadał wolne moce produkcyjne pozwalające wytworzyć dodatkowe ilości nawozów azotowych. Występujący popyt był w pełni zaspokajany zgodnie z zapotrzebowaniem odbiorców. Świadczy o tym również niewykorzystanie w całości przedmiotowego kontyngentu na saletrę amonową z Federacji Rosyjskiej.    Zakłady produkujące nawozy mają rozbudowaną sieć dystrybucji, która umożliwia zmagazynowanie towaru przed rozpoczęciem sezonu i dotarcie do dużej liczby klientów. Przykładowo Zakłady Azotowe w Puławach SA posiadają 1969 fabrycznych punktów głównych i podpunktów sprzedaży nawozów we wszystkich województwach. W sieci dystrybucji ZAP obowiązują ceny fabryczne.    Dostawy krajowych producentów na rynek wzrosły i będą na bieżąco monitorowane w celu zapewnienia pilnego zaspokojenia potrzeb dla rolnictwa na nawozy mineralne.    Jednocześnie poniżej przedstawiam informacje otrzymane z Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi:    Ad 1. Nawożenie jest powszechnie uznawane za czynnik plonotwórczy mający istotny wpływ na dochody rolnicze. Optymalny poziom nawożenia, dostosowany do warunków glebowo-klimatycznych oraz sytuacji ekonomicznej polskiego rolnictwa, powinien perspektywicznie zbliżyć się do poziomu 140 kg NPK na 1 ha użytków rolnych. Zużycie nawozów pod zbiory w 2000 r. w ilości 85,8 kg NPK dalece odbiega od bieżących i docelowych potrzeb.    W związku z przekazywanymi do MRiRW sygnałami o braku nawozów azotowych na rynku minister rolnictwa i rozwoju wsi zwrócił się z prośbą do głównego inspektora skupu i przetwórstwa artykułów rolnych o skontrolowanie stopnia zaopatrzenia rynku w nawozy azotowe. Wojewódzkie inspektoraty przeprowadziły rozpoznanie w 176 punktach sprzedaży na terenie całego kraju. Z rozpoznania tego wynikało, że niektóre badane punkty sprzedaży nie dysponowały pełnym asortymentem nawozów azotowych, w 21% badanych punktów stwierdzono brak saletry amonowej, w 15% mocznika, w 14% salmagu i w 12% saletrzaku.    O podjętych działaniach Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi zmierzających do zwiększenia podaży dla zaspokojenia popytu na nawozy azotowe w okresie wiosennym oraz wyjaśnieniach i informacjach ministra gospodarki w tej sprawie informowane były Krajowa Rada Izb Rolniczych, Mazowiecka Izba Rolnicza i Dolnośląska Izba Rolnicza.    Produkcja i dostawy nawozów na rynek polski są realizowane przez polski przemysł chemiczny oraz import.    Ad 2. Odnośnie do możliwości zakupu przez producentów rolnych nawozów azotowych pod wiosenne zasiewy - decyzję taką podejmą sami rolnicy, uzależniając ją od zapotrzebowania na te nawozy i możliwości finansowych.    Ad 3. Preferencyjne kredyty obrotowe na cele rolnicze, w tym na zakup środków do produkcji rolnej (m.in. nawozów mineralnych), udzielane są na podstawie przepisów ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (DzU nr 13, poz. 60, z późn. zm.) i przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 21 lutego 1995 r. w sprawie szczegółowych zasad, zakresu i trybu udzielania dopłat do oprocentowania kredytów na cele rolnicze (DzU nr 19, poz. 92, z późn. zm.). W 2000 r. zapewniona była pełna dostępność do kredytów preferencyjnych na zakup rzeczowych środków obrotowych do produkcji rolnej w wysokości równowartości 10 q żyta na 1 ha użytków rolnych. Ponadto producentom rolnym prowadzącym produkcję na obszarach dotkniętych w 2000 r. klęską suszy udzielane były kredyty na zakup środków do produkcji rolnej w podwyższonej normie, tj. w równowartości 15 q żyta na 1 ha użytków rolnych.    W 2001 r. będą kontynuowane dopłaty z budżetu państwa do oprocentowania kredytów obrotowych na zakup rzeczowych środków do produkcji rolnej w równowartości 10 q żyta na 1 ha użytków rolnych. Kwota środków budżetowych określona w ustawie budżetowej na 2001 r. z przeznaczeniem na dopłaty do oprocentowania kredytów na cele rolnicze, przy założonym dalszym obniżaniu stopy redyskontowej weksli, powinna umożliwić zaspokojenie w bieżącym roku zapotrzebowania na kredyty na zakup rzeczowych środków do produkcji rolnej.    Podsekretarz stanu    Edward Nowak    Warszawa, dnia 18 kwietnia 2001 r.