Debaty sejmoweVII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie opodatkowania podatkiem dochodowym dopłat do oprocentowania kredytów na cele rolnicze

   W związku z interpelacją pana posła Romualda Ajchlera z dnia 12 lipca 2000 r., przesłaną przy piśmie Kancelarii Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lipca 2000 r. nr DSPP4401-385/00, w sprawie skutków w podatku dochodowym związanych z dopłatami budżetu państwa do oprocentowania kredytów na cele rolnicze uprzejmie informuję, że zgodnie z postanowieniami art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (DzU z 2000 r. nr 54, poz. 654 ze zm.) wolne od podatku są dotacje otrzymane z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego, z wyjątkiem dopłat do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie określonym w odrębnych ustawach.    Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że wolne od podatku są tylko dotacje wymienione w art. 69 ust. 4 pkt. 1-3 i 5 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (DzU nr 155, poz. 98 ze zm.). Opodatkowaniu podlegają natomiast dotacje wymienione w art. 69 ust. 4 pkt 4 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem charakter dotacji mają także wydatki budżetu państwa przeznaczone na dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie określonym w odrębnych ustawach. Jedną z takich ustaw jest ustawa z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (DzU nr 13, poz. 60 ze zm.), zgodnie z którą ze środków budżetu państwa udzielane są dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych dla krajowych podmiotów gospodarczych, m.in. na cele rolnicze. Dopłaty te udzielane są krajowym podmiotom gospodarczym prowadzącym produkcję rolniczą na jednakowych zasadach bez względu na obszar użytków rolnych i formę ich własności.    Równocześnie dopłaty te stanowią część oprocentowania należnego bankom odpowiadającego różnicy między stopą oprocentowania kredytów określoną w tej ustawie a stopą kredytów udzielanych kredytobiorcom na zasadach komercyjnych. Budżet państwa przejmuje zatem obowiązek spłaty za wymienionych w ustawie kredytobiorców (rolników) części odsetek należnych bankom od udzielanych przez nich kredytów na realizację celów preferowanych i wspomaganych przez państwo.    Tym samym adresatem - beneficjentami korzystającymi z pomocy budżetu państwa ze środków publicznych nie są banki, lecz ci konkretni kredytobiorcy, którzy realizują cele rolnicze wymienione w tej ustawie, tj. rolnicy indywidualni oraz osoby prawne zajmujące się produkcją rolną. Powyższe nie oznacza jednakże, co sugeruje się w piśmie pana posła, iż podmioty gospodarcze korzystające z kredytów preferencyjnych na cele rolnicze są opodatkowane podatkiem dochodowym w zakresie otrzymywanych przez bank dopłat ze środków budżetu państwa. Zgodnie z przepisami ww. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jak również ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.) wartość odsetek od kredytów preferencyjnych spłacanych bankom przez budżet nie może stanowić u kredytobiorców (w konkretnym przypadku u rolników) ani kosztów uzyskania przychodów, ani przychodów. U kredytobiorców w dacie spłaty przez budżet odsetek od omawianych kredytów przekazanych wprost na rachunek banku nie miało miejsca otrzymanie tych odsetek. Odsetki te nie były u kredytobiorców ani naliczone, ani otrzymane, zatem nie stanowiły u nich przychodu. Nie stanowiły także kosztów uzyskania przychodów, ponieważ nie były odsetkami zapłaconymi.    Powyższe nie oznacza, że omawiane dopłaty do oprocentowania kredytów na cele rolnicze są wolne od podatku dochodowego. Zgodnie bowiem z ww. art. 17 ust. 1 pkt 14 oraz art. 12 ust. 4 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych dopłaty te stanowią przychód w bankach udzielających kredytów preferencyjnych w dacie ich otrzymania.    Takie stanowisko wynika również z treści pisma Ministerstwa Finansów nr PB 3/722-308-42/HS/00 z dnia 17 lutego 2000 r., na które powołuje się pan poseł w interpelacji. Pismo to, mimo iż porusza również kwestie beneficjentów (rolników) omawianej pomocy państwa (w postaci dopłat do oprocentowania kredytów), to w swoim ostatnim zdaniu wyraźnie stwierdza, iż dopłaty do oprocentowania kredytów na cele rolnicze są przychodami banków w dacie ich otrzymania. Nie wynika natomiast z treści tego pisma, iż dopłaty te są przychodami rolników.    Sekretarz stanu    Jan Rudowski    Warszawa, dnia 4 sierpnia 2000 r.