Debaty sejmoweVII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na realizację określonych zadań w 2000 r.

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pani Anny Bańkowskiej, posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, w sprawie środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na realizację określonych zadań w roku 2000, przekazaną pismem z dnia 12 kwietnia 2000 r., znak DSPR 4401-123/00, z upoważnienia prezesa Rady Ministrów pragnę wyjaśnić, że środki finansowe na określone ustawowo zadania na rzecz osób niepełnosprawnych przekazywane są starostom przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych według algorytmu określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 26 stycznia 1999 r. w sprawie algorytmu podziału środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na realizację określonych zadań jednostek samorządu terytorialnego oraz sposobu przedstawiania sprawozdań o wykorzystaniu tych środków (DzU nr 8, poz. 73). Algorytm uwzględnia m.in. liczbę osób niepełnosprawnych w powiecie oraz wysokość środków przewidzianą w planie finansowym funduszu na poszczególne zadania.    Należy podkreślić, że w roku bieżącym przewidywane jest znaczne zmniejszenie (w granicach 30%) przychodów PFRON w porównaniu z uzyskanymi w roku ubiegłym. Przyczyną takiego stanu są m.in. zmiany w przepisach podatkowych, które weszły w życie z dniem 1 stycznia 2000 r. W ich wyniku fundusz uzyska znacznie mniejsze wpływy z zakładów pracy chronionej, przede wszystkim z podatku VAT. Ponadto nastąpiło zaniechanie poboru wpłat na PFRON od państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych będących jednostkami lub zakładami budżetowymi albo gospodarstwami pomocniczymi. W związku z powyższym zmniejszeniu uległy środki planowane na poszczególne zadania, w tym m.in. na refundację kosztów utworzenia nowych stanowisk pracy oraz wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne.    Możliwości skorzystania przez osoby niepełnosprawne z pomocy w rozwiązywaniu problemów wynikających z niepełnosprawności nie ograniczają się do rozwiązań ustawowych realizowanych przez starostów.    Inną formą realizacji działań związanych z integracją osób niepełnosprawnych ze środowiskiem osób pełnosprawnych są programy celowe. Głównym zadaniem tych programów jest realizacja określonego sposobu pomocy indywidualnym osobom niepełnosprawnym, a tym samym przyczynianie się do rehabilitacji społecznej i zawodowej tych osób. Programy celowe realizowane są przez jednostki właściwe ze względu na miejsce zamieszkania uczestnika programu, tj. oddziały PFRON, i, jako zadania zlecone, przez samorządy powiatowe.    Pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych, wychodząc naprzeciw oczekiwaniom osób niepełnosprawnych, opracował i przygotował do realizacji w 2000 r. niżej wymienione programy:    - Program ˝Komputer dla Homera˝, stanowiący pomoc finansową dla osób niewidomych i niedowidzących w dostępie do nowoczesnego sprzętu komputerowego wraz z odpowiednim oprzyrządowaniem. Program ten realizuje prawa osób niewidomych i niedowidzących do nauki, swobodnego komunikowania się i pracy.    Program jest przewidziany na okres 4 lat, a jego zadaniem jest ułatwienie dostępu do wiedzy i informacji. Adresatami programu są niewidomi i niedowidzący w wieku aktywności zawodowej, a także niepełnosprawne dzieci i młodzież z dysfunkcją narządu wzroku. Program przewiduje również możliwość finansowania kosztów szkolenia w zakresie obsługi sprzętu elektronicznego.    - Program ˝Drogowskaz˝ służący pomocą osobom niepełnosprawnym w zaopatrzeniu w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz w komunikowaniu się. Program obejmuje cztery obszary: pomoc w zaopatrzeniu w sprzęt ortopedyczny, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne, pomoc w zakupie sprzętu komputerowego, pomoc w zakupie wózków inwalidzkich o napędzie elektrycznym, finansowanie szkoleń w zakresie nauki języka migowego.    Program będzie realizowany przez okres 3 lat, przy czym na każdy rok będzie odrębnie ustalana wielkość środków finansowych funduszu. Na realizację programu w części dotyczącej przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych przewidziane zostały w roku bieżącym środki PFRON w wysokości 25 mln zł (z tego 2% przeznaczono na obsługę programu).    Pomoc finansowa jest realizowana w formie dofinansowania lub refundacji ze środków PFRON kosztów nabycia (lub naprawy) przedmiotów ortopedycznych, środków pomocniczych i leczniczych środków technicznych przysługujących osobom niepełnosprawnym. W II połowie kwietnia br. program został skierowany do oddziałów PFRON, a po podpisaniu stosownych umów będzie w najbliższym czasie realizowany przez starostów.    - Program ˝Pegaz˝ oferujący pomoc w aktywizowaniu osób niepełnosprawnych poprzez likwidację barier transportowych. Celem programu jest umożliwienie osobom niepełnosprawnym dostępu do szkoły, zakładu pracy, placówek służby zdrowia, urzędów, placówek kulturalno-oświatowych i innych jednostek.    - Program ˝Braille 2000˝ służy pomocą finansową - poprzez refundację wynagrodzeń osób niepełnosprawnych ze schorzeniami narządu wzroku zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności w wysokości 75% najniższego wynagrodzenia - dla pracodawców prowadzących zakłady pracy chronionej zatrudniających osoby niewidome. Celem programu jest utrzymanie zatrudnienia osób niewidomych oraz zmniejszenie kosztów bezpośrednich w zakładach pracy chronionej.    Uruchomienie ww. programu w tym zakresie wychodzi naprzeciw rozwiązaniom systemowym zaproponowanym w autopoprawce do projektu nowelizacji ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wniesionej przez rząd do parlamentu (druk nr 1462).    W projekcie ww.autopoprawki zostały uwzględnione starania środowiska osób niepełnosprawnych dotyczące promowania zatrudnienia osób niewidomych poprzez włączenie osób niepełnosprawnych ze schorzeniem narządu wzroku, zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, w refundację wynagrodzeń analogicznie jak w stosunku do osób chorych psychicznie, upośledzonych umysłowo lub chorych na epilepsję.    - Program ˝Sezam˝ będący formą pomocy zakładom pracy chronionej zagrożonych utratą płynności finansowej na utrzymanie istniejących miejsc pracy dla osób niepełnosprawnych. Program przewiduje dwie formy pomocy dla pracodawców prowadzących zakłady pracy chronionej: dofinansowanie do odsetek od kredytów bankowych zaciągniętych na zapłatę podatku VAT oraz pożyczki udzielanej na ten cel.    Ponadto uprzejmie wyjaśniam, iż trudno określić procent środków funduszu przeznaczonych na tworzenie stanowisk pracy dla osób najciężej poszkodowanych, ponieważ w planie funduszu kwota na ten cel nie jest wyodrębniona. Wybór osoby niepełnosprawnej do pracy na refundowanym stanowisku pracy zależy od potrzeb rynku pracy.    Ponadto wyjaśniam, iż starosta powiatu inowrocławskiego otrzymał na 2000 r. ogółem kwotę 2 046 797 zł na zadania wynikające z ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w tym kwotę 953 300 zł - stanowią środki na zobowiązania realizowane w 2000 r., a podjęte w roku ubiegłym, kwotę 382 151 zł - na tworzenie nowych miejsc pracy, kwotę 27 902 zł - na dofinansowanie wynagrodzeń i składek ZUS, kwotę 25 341 zł - na szkolenie i przekwalifikowanie osób niepełnosprawnych, kwotę 234 955 zł - na udzielanie pożyczek na rozpoczęcie działalności gospodarczej osób niepełnosprawnych.    Sekretarz stanu    Joanna Staręga-Piasek    Warszawa, dnia 8 maja 2000 r.