Debaty sejmoweVII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie nadmiernego odrzucania wniosków o stwierdzenie niezdolności do pracy przez inspektorów kas rolniczych ubezpieczeń społecznych na przykładzie Oddziału KRUS w Biłgoraju

   Szanowny Panie Marszałku! Nawiązując do pisma pana marszałka z dnia 14 marca 2000 r., znak: SPS-0202-3491/00, dotyczącego interpelacji posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej pana Stanisława Misztala w sprawie zasad i organizacji działania orzecznictwa lekarskiego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego na przykładzie O/R KRUS w Biłgoraju, przekazuję w załączeniu kopię wyjaśnień prezesa KRUS w tej sprawie.    Z wyrazami szacunku    Sekretarz stanu    Henryk Wujec    Warszawa, dnia 4 kwietnia 2000 r.    Załącznik do odpowiedzi    W związku z interpelacją posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej pana Stanisława Misztala uprzejmie informuję.    Wnioski ubezpieczonych o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego rolników rozpatrywane są w Oddziałach Regionalnych Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zgodnie z ustalonymi prawem zasadami postępowania dowodowego. Zasady ustalania prawa do renty inwalidzkiej z tytułu stałej lub długotrwałej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym są jednakowe dla całego kraju bez względu na występujące regionalnie szczególne warunki socjoekonomiczne ubezpieczonych.    W sprawach, w których dla ustalenia prawa do świadczeń konieczna jest ocena stanu zdrowia wyrażona orzeczeniem lekarskim, postępowanie dowodowe obejmuje postępowanie z zakresu orzecznictwa lekarskiego. System orzecznictwa lekarskiego KRUS z mocy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników jest dwuinstancyjny (art. 46 ust. 2). W pierwszej instancji orzekają lekarze rzeczoznawcy; w drugiej instancji (odwoławczej) komisje lekarskie kasy. Każdy ubezpieczony występujący z wnioskiem o świadczenie, od orzeczenia lekarza rzeczoznawcy kasy, wydanego w jego sprawie, które nie spełnia jego oczekiwań, ma prawo wniesienia odwołania do komisji lekarskiej kasy. Nieuprawnione jest stwierdzenie o ˝odrzucaniu wniosków o ustalenie niezdolności do pracy przez inspektorów KRUS˝. Lekarze inspektorzy orzecznictwa w oddziałach regionalnych kasy sprawują bezpośredni nadzór nad orzekaniem przez lekarzy rzeczoznawców oraz uczestniczą w kolegialnym rozpatrywaniu odwołań ubezpieczonych i orzekaniu w składzie komisji lekarskich kasy. W obowiązującej procedurze postępowania dowodowego lekarze inspektorzy nie mają prawa do samodzielnych decyzji o odrzuceniu jakiegokolwiek wniosku o świadczenie.    W 1999 roku lekarze rzeczoznawcy kasy w Oddziale Regionalnym w Biłgoraju w związku z różnymi potrzebami organu rentowego wydali łącznie 11 277 orzeczeń. 29,6% tych orzeczeń poddano następnie weryfikacji przez komisje lekarskie, z czego 17,8% w związku z odwołaniem wniesionych przez osoby ubiegające się o świadczenia. W wyniku rozpatrzenia odwołań w 31,9% spraw odwołanie uznano za uzasadnione i wydano orzeczenia zmieniające ustalenia lekarzy rzeczoznawców na korzyść odwołujących się.    W 1999 roku do Oddziału w Biłgoraju wpłynęło 2646 pierwszorazowych wniosków rentowych. Decyzje, którymi odmówiono prawa do renty inwalidzkiej, wydano w 1344 sprawach. Od 315 decyzji wnioskujący wnieśli odwołanie do sądu.    Sąd Okręgowy, Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie w 1999 roku zakończył postępowanie i wydał wyrok w 501 sprawach, w których odwołujący się zaskarżyli rozstrzygnięcia z zakresu orzecznictwa lekarskiego. W 247 sprawach sąd oddalił odwołania wniesione przez rolników, natomiast w 254 sprawach zmienił decyzje organu rentowego na korzyść odwołujących się.    W zdecydowanej większości spraw, w których w postępowaniu odwoławczym zarówno w organach orzecznictwa lekarskiego kasy, jak i w postępowaniu przed sądem do zmiany rozstrzygnięć w ocenie stanu zdrowia oraz w stwierdzeniu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym dochodzi w wyniku dalszych badań pomocniczych oraz konsultacji specjalistycznych. W znacznym stopniu jest to następstwem niedostatecznego opracowania diagnostycznego i niedostatecznej wartości merytorycznej dokumentacji medycznej przygotowywanej dla osób ubiegających się o świadczenia przez lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej.    System orzecznictwa lekarskiego KRUS jest systemem młodym. Samodzielnie realizujemy zadania z zakresu orzecznictwa lekarskiego od 3 lat. W tym czasie opracowaliśmy medyczne zasady orzecznictwa w sprawach z ubezpieczenia społecznego rolników. Kasa wydała podręcznik orzecznictwa lekarskiego opracowany przez zespół pracowników naukowych Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Jest to pierwsze w Polsce tego typu oryginalne wydawnictwo. Wszyscy lekarze realizujący w KRUS zadania z zakresu orzecznictwa lekarskiego objęci są systematycznym szkoleniem.    W odbiorze społecznym zasady orzecznictwa lekarskiego KRUS jednakowo często są oceniane jako surowe i trudne, jak i łatwe i tolerancyjne. Uważamy, że prawne środki odwoławcze, jakimi są: możliwość wniesienia odwołania do komisji lekarskiej kasy w postępowaniu dowodowym w ramach kasy oraz możliwość wniesienia odwołania od decyzji organu rentowego do niezawisłego sądu powszechnego, stanowią wystarczającą ochronę interesów ubezpieczonych ubiegających się o ustalenie prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego rolników.    Prezes KRUS    Kazimierz Daszewski    Warszawa, dnia 30 marca 2000 r.