Debaty sejmoweVII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie regulacji dotyczących prawa kobiet do ochrony przed niepożądaną ciążą

   Odpowiadając na interpelację pana posła Seweryna Kaczmarka, przesłaną przy piśmie z dnia 11 marca 1999 r. (znak: SPS-0202-1562/99), dotyczącą prawa kobiet do ochrony przed niepożądaną ciążą, uprzejmie informuję, że w związku z ratyfikowanymi przez rząd polski wymienionymi przez pana posła dokumentami końcowymi konferencji organizowanych pod auspicjami Organizacji Narodów Zjednoczonych podjęte zostały działania mające na celu zapewnienie kobietom pełnego dostępu do informacji, poradnictwa i usług w zakresie planowania rodziny. Goszcząca w Polsce w 1991 r. misja United Nations Found for Populations Activities (UNFPA) oceniła jako niewystarczające poziom wiedzy społeczeństwa polskiego na tematy związane z planowaniem rodziny oraz poziom poradnictwa rodzinnego. Organizacja ta, kwalifikując Polskę do grupy państw określanych mianem ˝in transition˝, wsparła działania podejmowane przez Polskę w wymienionym zakresie, współfinansując realizację projektu ˝Promocja zdrowia matki i dziecka, ze szczególnym uwzględnieniem planowania rodziny˝, wchodzącego w skład rządowego programu ˝Polityka ludnościowa i strategia jej wdrażania˝.    Wymieniony projekt został przygotowany zgodnie z zaleceniami misji UNFPA. Jednym z głównych założeń tego projektu było wypracowanie akceptowanych przez ogół społeczeństwa metod poradnictwa w zakresie planowania rodziny. Zgodnie z sugestiami przedstawicieli UNFPA poradnictwo takie powinno uwzględniać w równym stopniu zapotrzebowanie na wiedzę w danym zakresie oraz uwarunkowania kulturowe społeczeństwa. Celem długoterminowym tego projektu jest poprawa stanu zdrowia matki i dziecka oraz zmniejszenie częstości nieplanowanych ciąż poprzez poprawę jakości opieki w zakresie zdrowia reprodukcyjnego i usług w zakresie planowania rodziny, w tym informacji, edukacji i komunikowania. Cele krótkoterminowe zakładały poprawę do końca 1997 r. poziomu i jakości opieki w zakresie zdrowia reprodukcyjnego, w tym poradnictwa przedkoncepcyjnego, w trzech wybranych województwach oraz poprawę zaangażowania odbiorców opieki, tak aby uzyskać znaczący wzrost odsetka wczesnego objęcia opieką medyczną kobiety ciężarnej i ciągłości opieki przedporodowej oraz wzrost liczby wizyt związanych ze zdrowiem reprodukcyjnym, w tym planowaniem rodziny. Założono także poprawę jakości poradnictwa świadczonego przez personel medyczny w sprawach związanych ze zdrowiem reprodukcyjnym i zdrowiem rodziny oraz zwiększenie odsetka porad udzielanych przez położne w przypadkach o małym stopniu ryzyka.    Realizacja projektu została zakończona w I kwartale ub. roku. Obecnie dokonywane jest podsumowanie wniosków z 3-letniej realizacji tego projektu. Dokonywana jest także analiza przydatności wykorzystanych w trakcie jego realizacji metod poradnictwa i materiałów edukacyjnych. Efekty tej pracy zostaną wykorzystane jako podstawa do dalszych działań resortu w upowszechnianiu poradnictwa w zakresie planowania rodziny, a także osiągnięcia długoterminowego celu programu.    Odnosząc się do innych problemów poruszonych w interpelacji, informuję, że w Polsce znane i dostępne są różne środki antykoncepcyjne, których nabycie nie zawsze uzależnione jest od recepty lekarza - ich koszt jest zróżnicowany. Natomiast, zgodnie z opinią specjalisty krajowego w dziedzinie położnictwa i ginekologii, stosowanie środków hormonalnych o działaniu antykoncepcyjnym nie jest obojętne dla zdrowia kobiety i wymaga indywidualnego dostosowania tego rodzaju terapii. Nie można przy tym zgodzić się ze stwierdzeniem, że antykoncepcja hormonalna jest dobrem luksusowym i może być dostępna wyłącznie dzięki wizycie w prywatnym gabinecie lekarskim. Wprowadzona w bieżącym roku reforma systemu ochrony zdrowia umożliwia pacjentowi wolny wybór lekarza, zaś do lekarza ginekologa nie jest wymagane skierowanie lekarza pierwszego kontaktu. Tak więc kobiety mogą wybrać lekarza ginekologa, który spełni ich wszystkie oczekiwania.    Porady w zakresie planowania rodziny stanowią znaczną część obowiązków lekarzy ginekologów. Jak stwierdziłem na wstępie, jakość tego poradnictwa wymaga poprawy, w tym także w zakresie informacji przekazywanych kobietom przez lekarzy na temat stopnia ryzyka i komplikacji wiążących się ze stosowaniem terapii hormonalnej. Niemniej jednak muszę podkreślić, że w aspekcie działań związanych z poradnictwem w tym zakresie nie są nam znane przypadki łamania przez lekarzy przepisów ustawy o zawodzie lekarza i Kodeksu etyki lekarskiej.    Sekretarz stanu    Maciej Piróg    Warszawa, dnia 24 marca 1999 r.