Debaty sejmoweVII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie sporu między Mostostalem - Chojnice SA a Kasą Płatnych Urlopów w Budownictwie Regionu Paryskiego w aspekcie konwencji haskiej

   W odpowiedzi na interpelację pana posła Kosmy Złotowskiego w sprawie sporu między Mostostalem-Chojnice SA a Kasą Płatnych Urlopów w Budownictwie Regionu Paryskiego uprzejmie informuję, co następuje.    1. Przedmiotem interpelacji jest kwestia dokonywania doręczeń dokumentów sądowych w sprawach cywilnych w stosunkach polsko-francuskich. Przy omawianu tej kwestii uwzględnienia wymagają:    - konwencja dotycząca procedury cywilnej, podpisana w Hadze dnia 1 marca 1954 r. (DzU z 1963 r. nr 17, poz. 90 i 91),    - konwencja o doręczaniu za granicą dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych i handlowych, sporządzona w Hadze dnia 15 listopada 1965 r.,    - układ między rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a rządem Republiki Francuskiej o ułatwieniu stosowania konwencji o procedurze cywilnej, podpisanej w Hadze dnia 1 marca 1954 r., sporządzony w Warszawie dnia 5 kwietnia 1967 r. (DzU z 1969 r. nr 5, poz. 33 i 34).    2. Na wstępie wskazać należy, że konwencja haska z 1965 r., która została ratyfikowana i weszła w życie wobec Polski dnia 1 września 1996 r., nie została dotychczas ogłoszona w Dzienniku Ustaw. W związku z powyższym konwencja ta nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej (art. 241 ust. 1 w związku z art. 87 ust. 1 konstytucji z dnia 17 kwietnia 1997 r.). Przyczyny nieogłoszenia tej konwencji w Dzienniku Ustaw leżą poza Ministerstwem Sprawiedliwości. Ministerstwo Sprawiedliwości wielokrotnie występowało do Ministerstwa Spraw Zagranicznych o ogłoszenie w Dzienniku Ustaw tej umowy.    3. W kwestii poruszonej przez pana posła Kosmę Złotowskiego nie mają istotniejszego znaczenia postanowienia układu z 1967 r. Artykuł 3 układu dotyczy bowiem obowiązku tłumaczenia wniosków o udzielenie pomocy prawnej, nie pism podlegających doręczeniu.    4. W tej sytuacji podstawą ustaleń w zakresie doręczenia dokumentów w stosunkach polsko-francuskich jest konwencja haska z 1954 r.    Konwencja ta przewiduje dwie formy doręczeń:    a) tzw. doręczenie zwykłe, które ma miejsce, gdy sąd sporządzający wniosek o doręczenie pism nie dołączy do tego wniosku tłumaczenia na język państwa wezwanego pism podlegających doręczeniu. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 2 konwencji, doręczenie może nastąpić tylko za zgodą odbiorcy, który przyjmie pisma dobrowolnie,    b) drugą formą doręczeń jest doręczenie zgodne z prawem państwa wezwanego. Warunkiem doręczenia pism w tym trybie jest nadesłanie ich w języku państwa wezwanego lub w tłumaczeniu na ten język. W wypadku zachowania tego warunku doręczenie pism następuje niezależnie od zgody, czy braku zgody, odbiorcy (art. 3 ust. 2 konwencji).    5. Przystępując do konwencji haskiej z 1954 r., Polska złożyła m.in. oświadczenie do art. 3 ust. 2, art. 10 oraz art. 19. Z nieznanych przyczyn oświadczenie to nie zostało ogłoszone w Dzienniku Ustaw. Zgodnie z tym oświadczeniem w kwestii języka tłumaczeń, które powinny być dołączone do wniosków o doręczenie i pism przeznaczonych do doręczenia (art. 3), pism rekwizycyjnych (art. 10) i do wniosków o wykonywanie orzeczeń o kosztach oraz do dokumentów przesyłanych z takimi wnioskami (art. 19) będzie przede wszystkim stosowana zasada przyjęta w konwencji, a więc posługiwanie się językiem państwa wezwanego. Jednakże dla ułatwienia obrotu prawnego, zwłaszcza w przypadkach, gdy w państwie wzywającym nie ma dostatecznej liczby tłumaczy przysięgłych dla języka polskiego, rząd polski zgodził się, pod warunkiem wzajemności, na posługiwanie się językiem państwa trzeciego (francuskim lub angielskim).    Wyrażam pogląd, że w sprawie będącej przedmiotem interpelacji oświadczenie to nie stanowi podstawy do doręczenia dokumentów sporządzonych wyłącznie w języku francuskim - w trybie art. 3 ust. 2 konwencji haskiej z 1954 r. W oświadczeniu tym podkreślono bowiem, że zasadą jest posługiwanie się językiem państwa wezwanego, natomiast możliwość odstąpienia od niej będzie miała miejsce, jeżeli w państwie wzywającym nie ma dostatecznej liczby tłumaczy przysięgłych dla języka polskiego.    W żadnym wypadku Francja nie może być uważana za takie państwo, w którym nie ma dostatecznej liczby tłumaczy języka polskiego.    6. Odbiorca dokumentu, który nie wyraża zgody na przyjęcie dokumentu sporządzonego wyłącznie w języku obcym, powinien złożyć oświadczenie sądowi doręczającemu ten dokument. Oświadczenie takie zostaje wówczas włączone do treści sporządzanego przez sąd protokołu, a następnie przekazane sądowi wzywającemu wraz z pismami, które nie zostały doręczone.    Jedynie odbiorca pism jest uprawniony do złożenia oświadczenia, czy wyraża zgodę na przyjęcie pism pomimo braku ich tłumaczenia na język państwa wezwanego. Kwestii tej z własnej inicjatywy nie bada ani Ministerstwo Sprawiedliwości, ani sąd dokonujący doręczenia pism.    Minister    Hanna Suchocka    Warszawa, dnia 26 maja 1998 r.