Debaty sejmoweVII Kadencja

Interpelacja w sprawie łamania konstytucji przez banki przy udzielaniu kredytów starszym osobom

   Osoby starsze uskarżają się, że banki łamią konstytucję, odmawiając udzielenia im kredytów. Zgłaszający się do mego biura poselskiego seniorzy twierdzą, że jest to zjawisko dość powszechne i że tak postępuje wiele banków. Banki uzasadniają takie postępowanie ˝brakiem zdolności kredytowej˝ starszych osób, a niektóre z brutalną szczerością stwierdzają, że osobie starszej nie chcą udzielać kredytu, obawiając się, że klient może umrzeć jeszcze przed spłatą wszystkich rat.    Postępowanie banków narusza zasady art. 30 i 32 konstytucji. Art. 32 konstytucji głosi: ˝Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny˝. Wydaje mi się, że odmowa udzielenia kredytu tylko ze względu na przekroczenie określonego przez bank wieku jest niedopuszczalna. Banki odmowę eufemistycznie tłumaczą ˝brakiem zdolności kredytowej˝, co ludzie starsi przyjmują jako upokorzenie.    Banki tłumaczą się tym, że wielu klientów ma kłopoty z terminową spłatą kredytów. W przypadku gospodarstw domowych wynosi to aż 9 % kredytów, podczas gdy w krajach Europy Zachodniej wynosi to nie więcej niż 3%. Spowodowane jest to gorszą sytuacją polskich rodzin, dość wysokim bezrobociem itp. Można nawet podzielać niektóre argumenty, jednak banki powinny kierować się indywidualnym podejściem do klienta, a nie ich dyskryminować czy szeregować według wieku. Najlepszym dowodem, iż postępowanie banków powinno się zmienić (wszak w omawianej kwestii łamią one prawa człowieka), są te banki, które przyjmują całkowicie inną politykę wobec starszych klientów, oferując seniorom specjalne produkty kredytowe.    Poprzedni Rzecznik Praw Obywatelskich, Andrzej Zoll, występował w tej sprawie m.in. do prezesa Związku Banków Polskich, jednak kwestia ta nie została rozwiązana, o czym świadczą kolejne skargi emerytów. Problem musi zatem być rozwiązany systemowo.    W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:    1. Czy Ministerstwo monitoruje postępowanie banków w kwestii stosowania barier wiekowych w przydzielaniu kredytów?    2. Czy banki mają prawo stosować wewnętrzne dyrektywy (oficjalnie banki zaprzeczają istnieniu takich dyrektyw, więc można założyć, że mają one ustny charakter), zabraniające udzielania kredytów (wydawania kart kredytowych) osobom powyżej określonego w wieku (np. 70 lat)?    3. Czy Ministerstwo ma zamiar podjąć prace nad przepisami, które uniemożliwiłyby bankom dyskryminowanie osób ze względu na wiek?    Z wyrazami szacunku    Poseł Roman Czepe    Warszawa, dnia 28 lipca 2006 r.